اگر شما هم درگیر فرایند خرید خانه بوده باشید، میدانید که هزینههای خرید خانه فقط به قیمت ملک محدود نمیشود. درواقع هزینههای جانبی خرید خانه نیز وجود دارند که حتماً باید در زمان تصمیمگیری مد نظر قرار داده شوند. این هزینهها به هزینههای نهایی خرید خانه اضافه خواهند شد. هزینههای جانبی شامل مواردی هزینۀ بنگاه و انتقال سند، هزینههای مربوط به عوارض و مالیات، هزینههای دفترخانه و... میشود.
به طور کلی خرید قطعی خانه بعد از انتخاب ملک و انجام شدن معامله، به بازۀ زمانی حدوداً یک ماهه نیاز خواهد داشت. این بازۀ یک ماهه به مراحل مختلفی تقسیم میشود که شما در هر مرحله باید کار خاصی را انجام دهید. برای هر کدام از مراحل نیز هزینههای جداگانه دریافت خواهد شد.
در این مقاله قصد داریم به هزینههای جانبی خرید خانه و راههای کاهش آنها اشاره کنیم. لطفاً تا پایان این مطلب با ما همراه باشید.

فهرست سر تیتر مطالب در مقاله: هزینههای جانبی خرید خانه چیست و چگونه میتوان آنها را کاهش داد؟
مراحل خرید خانه در یک نگاه کلی
- انتخاب ملک به صورت حضوری و به کمک بنگاهها و یا با استفاده از خدمات آنلاین پلتفرمهای جستجوی ملک مثل آریا مرز
| بیشتر بخوانید: جستجوی آنلاین و رایگان ملک برای خرید و اجاره در وب سایت آریا مرز |
- مراجعه به یک بنگاه معاملات املاک برای ثبت معامله
- تنظیم مبایعه نامه بین فروشنده و خریدار
- ثبت مشخصات ملک در سامانۀ املاک کشور و دریافت کد رهگیری ویژه
- پرداخت یک سوم مبلغ کل معامله بعد از توافق طرفین از سوی خریدار. (کمیسیون مشاوران املاک هم در همین مرحله باید پرداخت شود.)
- در تاریخ تعیین شده از سوی طرفین معامله، خریدار یک سوم دیگر مبلغ معامله را نیز پرداخت میکند و کلید را از فروشنده تحویل میگیرد.
- برای انتقال و جابجایی سند نیز باید به یکی از دفاتر اسناد رسمی مراجعه کرد. در دفترخانه خریدار یک سوم باقی ماندۀ مبلغ معامله را به فروشنده خواهد پرداخت.
- هزینههای مربوط به دفترخانه و انتقال سند نیز بین طرفین معامله تقسیم میشود و هر کدام از آنها باید نصف مبلغ را بپردازند.
| بیشتر بخوانید: کد رهگیری املاک چیست و چه کاربردی دارد؟ |
هزینههای جانبی خرید خانه چیست؟
همان طور که اشاره شد، توجه به هزینههای جانبی خرید خانه باید از همان ابتدا و پیش از معاملههای مربوط به املاک در نظر گرفته بشوند. در ادامه به چند مورد از مهمترین هزینههای جانبی اشاره شده است.
پرداخت حق کمیسون به مشاوران املاک
اولین و شاید مهمترین هزینۀ جانبی در زمان خرید خانه، پرداخت حق مشاوره و کمیسیون بنگاههای معاملات املاک است. مبلغ کمیسون بنگاهها به صورت سالانه از سوی اتحادیههای مشاوران املاک تعیین میشود. این مبلغ در تمام بنگاهها تا زمان اعلام تغییر نرخ از سوی اتحادیه، ثابت خواهد بود. لازم است که پیش از معامله دربارۀ تعرفههای کمیسیون اطلاعات کافی داشته باشید تا آژانسها مبلغ اضافی بابت کمیسیون از شما دریافت نکنند. شما معمولاً حق کمیسیون مشاوران املاک را باید در زمان تنظیم مبایعه نامه پرداخت کنید. لازم به ذکر است که هم خریدار و هم فروشنده در پرداخت این هزینه سهیم خواهند بود.
| بیشتر بخوانید: مشاور املاک مناسب برای خرید و فروش املاک را چگونه انتخاب کنیم؟ |
روش محاسبۀ حق کمیسیون بنگاههای معاملات املاک
محاسبۀ حق کمیسیون در معاملات زیر 500 میلیون تومان
در این معاملهها ۰.۵ ارزش ملک باید به عنوان کمیسیون پرداخت شود. در کنار این هزینه، 9 درصد کل میزان حق کمیسیون نیز مالیات بر ارزش افزوده پرداخت خواهد شد.
فرض کنید ارزش ملک شما 300 میلیون است. در این حالت باید 1.5 میلیون تومان بابت کمیسیون بنگاه و 135 هزار تومان بابت مالیات بر ارزش افزوده بپردازید.
محاسبۀ حق کمیسیون در معاملات بالای 500 میلیون تومان
در این معاملهها کمیسیون 500 میلیون ابتدایی معامله با درصد ۰.۵ و باقی معامله با درصد ۰.۲۵ محاسبه میشود. همچنین 9 درصد مالیات بر ارزش افزوده نیز در این معاملهها ثابت است.
فرض کنید مبلغ معاملۀ شما 900 میلیون تومان باشد. ۰.۵ درصد 500 میلیون از آن و ۰.۲۵ درصد 400 میلیون باقیمانده برای کمیسیون کسر خواهد شد. با یک محاسبۀ ساده متوجه میشوید که مبلغ کمیسیون بنگاه در این معامله حدود 3.5 میلیون تومان خواهد شد. مبلغ مالیات بر ارزش افزودۀ 9 درصد معامله نیز سه میلیون و 815 هزار تومان است.
هزینههای انتقال و جابجایی سند
کارهای مربوط به انتقال و جابجایی سند خانهها باید در دفاتر اسناد رسمی انجام شود. بنابراین پرداخت هزینه دفترخانهها نیز یکی دیگر از هزینههای جانبی خرید خانه است. برای این کار دفترخانه از ادارۀ دارایی استعلامی مبنی بر قیمت و ارزش نهایی ملک خواهد گرفت. مهمترین مدارکی که در زمان انتقال سند از طرفین معامله گرفته میشود برگههای مفاصا حساب مالیات نقل و انتقال است. این برگه را باید از ادارۀ دارایی و امور مالیات گرفته باشید. بعد از دریافت این برگه، مبلغ اعلام شده در آن را به دفترخانه اعلام میکنید تا هزینۀ نهایی انتقال سند مشخص شود.
وبسایتهای زیادی هستند که به صورت آنلاین با دریافت اطلاعات مورد نیاز، هزینههای مربوط به دفترخانه را محاسبه میکنند. با یک جستجوی ساده در اینترنت میتوانید به این سایتها دسترسی داشته باشید.
| بیشتر بخوانید: انتقال سند ملک چیست و چگونه انجام میشود؟ |
توجه داشته باشید که هزینههای مربوط به دفترخانه نیز به صورت مساوی بین خریدار و فروشنده تقسیم خواهد شد. البته ممکن است که طرفین در زمان تنظیم مبایعه نامه توافق دیگری بر سر پرداخت این هزینهها کرده باشند.
مدارک مورد نیاز برای انتقال سند
- شناسنامه و کارت ملی فروشنده و خریدار
- سند مالکیت (تک برگ)
- بنچاق ملک
- گواهی پایان کار ساختمان
- گواهی و رسید پرداخت مالیات بر نقل و انتقال
- استعلامهای ثبتی
- کد پستی خریدار و فروشنده
- کپی قرارداد یا مبایعه نامه
- کد رهگیری ملک
- آخرین قبضهای پرداخت شده برای ملک
چند نکتۀ مهم
- گرفتن استعلام از شهرداری و دارایی به عهدۀ صاحب سند (فروشنده) است. این استعلامها را باید در زمان مراجعه به دفاتر اسناد رسمی به همراه داشته باشید.
- ضروری است برای پیشگیری از بروز مسائل احتمالی، تمام بدهیهای مربوط به قبوض خدماتی (آب، برق و...) را پیش از انتقال سند تسویه کنید.
| بیشتر بخوانید: سامانه املاک، شرایط و قوانین ثبت املاک در سال 1400 |
| بیشتر بخوانید: مدیریت هزینههای خانه از چه راههایی امکان پذیر است؟ |
پیشگیری از آسیب دیدن وسایل
| بیشتر بخوانید: اسباب کشی؛ نکات مهمی که باید برای جابجایی آسان بدانید. |
| بیشتر بخوانید: وسایل اضافی خانۀ خود را چه کنیم؟ راهنمای خلاصی از شر لوازم اضافی |