انواع شیرآلات ساختمانی ؛ راهنمای خرید و نحوۀ نصب و استفاده

شیرآلات ساختمانی جزو ضروری‌ترین تجهیزاتی هستند که در تمام خانه‌ها حضور دارند. همان طور که می دانید از انواع شیرآلات ساختمانی برای باز و بسته کردن و کنترل جریان مایعات و گازها استفاده می شود. شیرآلات امروزی علاوه بر مدرن بودن و استفادۀ راحت، موجب بهینه شدن مصرف آب هم می‌شوند و این یک امتیاز بزرگ برای آنهاست.

در این مقاله بعد از معرفی انواع شیرآلات ساختمانی، قصد داریم شما به نکات مهمی اشاره کنیم که در زمان خرید شیرآلات حتماً باید به آنها توجه داشته باشید.

فهرست سرتیتر مطالب در مقاله: انواع شیرآلات ساختمانی ؛ راهنمای خرید و نحوۀ نصب و استفاده

معرفی انواع شیرآلات ساختمانی

در یک دسته بندی کلی، شیرآلات به چهار نوع تقسیم می‌شوند:

• توپی
• دیسکی
• کارتریجی
• فشاری

سه نوع اول در دستۀ شیرآلات بدون واشر و نوع آخر در دستۀ شیرآلات واشردار قرار می‌گیرند. در ادامه با هریک از انواع شیرآلات ساختمانی بیشتر آشنا خواهیم شد.

شیرآلات توپی (تک اهرمی)

این شیرآلات جزو شیرهایی هستند که بیشترین استفاده را در آشپزخانه‌ها دارند. این شیرها همان طور که گفته شد بدون واشر هستند و با اهرم کار می‌کنند. درواقع اهرم آنها دور کلاهکی توپی که در بالای بدنۀ اصلی تعبیه شده است قرار گرفته و می‌چرخد. توپی پلاستیکی یا فلزی نیز در داخل بدنۀ این شیرها وجود دارد که کار آن کنترل اهرم است. همین اهرم‌ها هستند که در شیرهای توپی دمای آب و شدت آن را تنظیم می‌کنند. یکی از نکات منفی شیرهای توپی این است که به دلیل زیاد بودن تعداد قطعات در داخلشان، میزان چکۀ آب در آنها در مقایسه با دیگر انواع شیرهای بدون واشر بیشتر است.

شیرآلات دیسکی (تک اهرمی)

این شیرها جزو مدرن‌ترین شیرآلات ساختمانی هستند که از سرامیک ساخته شده‌اند. اهرم آنها روی بدنه‌ای عریض و استوانه‌ای نصب شده است. در این شیرها آب سرد و گرم ابتدا در داخل مخزنی به نام کارتریج تعادل فشار با یکدیگر ترکیب شده و دو دیسک سرامیکی انتهای مخزن برای کنترل فشار آب بالا و پایین می‌روند. با چرخش اهرم این شیرها به سمت راست یا چپ، دمای آب کنترل تنظیم خواهد شد. کیفیت و ماندگاری شیرهای دیسکی بسیار زیاد است و به همین دلیل هم به ندرت نیاز به تعمیر پیدا می‌کنند.

شیرهای کارتریجی (دو اهرمی)

این شیرها بسیار شبیه شیرآلات دو اهرمی فشاری هستند و به همین دلیل گاهی تشخیص این دو نوع از یکدیگر سخت می شود. اما باید بدانید که نوع کارتریجی بدون واشر است، اما مدل‌های فشاری دارای واشر نیز هستند. اهرم شیرهای فشاری سفت‌تر از مدل کارتریجی است، زیرا شما برای قطع کردن جریان آب لازم است به واشر هم فشار وارد کنید. در حالی که شیرهای کارتریجی با اندکی فشار باز و بسته می‌شوند و بنابراین استفاده از آنها نیز ساده‌تر است.

شیر آلات فشاری (دو اهرمی)

این شیرهای واشردار جزو قدیمی‌ترین مدل‌ها محسوب می‌شوند و معمولاً در خانه‌های قدیمی وجود دارند. البته از این مدل‌ها با کمی تغییرات ساختاری در ساختمان‌های جدیدتر هم استفاده می‌شود. قیمت شیرآلات فشاری کمتر است ولی میزان چکۀ آب در آنها بسیار بیشتر از مدل‌های دیگر خواهد بود. آب سرد و گرم به وسیلۀ دو اهرم از یکدیگر جدا شده‌اند و فشار بیشتری برای باز و بسته کردن شیرها لازم خواهد بود. دلیل این فشار بیشتر هم وجود واشرهاست.

شیرهای لمسی

این شیرها دارای سنسورهای حرکتی هستند که امکان استفادۀ مستقیم و کارآمد از آب را فراهم می‌کنند. در این حالت کافی است دستتان را روی سنسور حرکت بگذارید تا بتوانید آب را باز و بسته کنید. از این شیرآلات اغلب در حمام‌ها و آشپزخانه‌ها و به منظور جلوگیری از هدر رفتن آب استفاده می‌شود. همچنین عملکرد این شیرها به گونه‌ای است که میزان آلودگی آب را کاهش داده و کار تنظیم دمای آب را نیز راحت‌تر می‌کند.

انواع شیرآلات ساختمانی از نظر جنس و رنگ

شیرهای ساختمانی در جنس‌های مختلفی ساخته می‌شوند. یکی از عوامل تأثیرگذار مهم در قیمت این شیرآلات نیز جنس آنها می‌باشد.

برنزی

رنگ این شیرها تیره است و چهرۀ متفاوت و جذابی به آشپزخانه و حمام شما خواهد بخشید. اما باید توجه کنید که این شیرآلات باید به صورت مداوم سرویس و تعمیر شوند.

 آلیاژهای روی

ترکیب این آلیاژها از مس و روی بوده و رنگشان معمولاً نقره‌ای است. کیفیت این شیرآلات نسبتاً خوب است و به زودی زنگ زده نمی‌شوند. به همین دلیل هم اقبال عمومی به نصب و استفاده از آنها زیاد است.

شیرآلات مسی

رنگ این شیرها تیره و مسی است و ظاهری بسیار شیک و زیبا دارند که برای سینک‌های کلاسیک انتخاب بسیار مناسبی هستند. استفاده از این شیرها معمولاً در آشپزخانه‌هایی توصیه می‌شود که نورگیری زیادی نداشته باشند.

استیل‌های ضد زنگ

این شیرها ظاهر بسیار براقی دارند و می‌توانید به راحتی آنها را تمیز کنید. نکته‌ای که در نگهداری از این شیرآلات باید به آن توجه کنید این است که مراقب باشید در زمان تمیز کردن یا کارهای دیگر، روی بدنۀ آنها خش نیفتد. بنابراین هرگز نباید با سیم‌های ظرفشویی یا سایر اجسام سخت تمیزشان کنید.

پلاستیک

این گونه از انواع شیرآلات ساختمانی جزو ارزان‌ترین شیرها هستند که در رنگ‌های مختلفی نیز طراحی و تولید می‌شوند. بزرگ‌ترین عیب این شیرآلات این است که در مقایسه با دیگر مدل‌ها زودتر و بیشتر می‌شکنند یا خراب می‌شوند. اما در مقابل چندان نیازی به مراقبت و تمیز کردن هم ندارند.

در زمان خرید انواع شیرآلات ساختمانی به این نکات توجه کنید.

اگر قصد خرید هر کدام از انواع شیرآلات ساختمانی را دارید، بهتر است حتماً در زمان خرید به این نکات توجه کنید:

جنس انواع شیرآلات ساختمانی

به طور کلی انواع شیرآلات ساختمانی را معمولاً از ترکیب آلیاژ برنج یا سرب خشک می‌سازند. عملکرد آلیاژ برنج در مقایسه با آلیاژ سرب خشک نیز بهتر است. زیرا سرب خشک به مرور زمان به خورد آب می‌رود و برای افرادی که برای مصارف خانگی از این شیرآلات استفاده می‌کنند مضر و خطرناک خواهد بود. یکی دیگر از معایب استفاده از آلیاژ سرب خشک در شیرآلات این است که در مقایسه با جنس برنج، زودتر از بین می‌رود و شکسته یا پوسیده می‌شود.

بعد از جنس آلیاژ فلز، نوع آبکاری شیرآلات نیز تأثیر زبادی در میزان مقاومت و ماندگاری آنها خواهد داشت. بنابراین هرچقدر که آبکاری شیرآلات بهتر و با کیفیت بیشتری انجام شده باشد، ماندگاری آنها نیز بیشتر خواهد بود و دیرتر فرسوده می‌شوند.

نوع طراحی و زیبایی ظاهری

هرچقدر که کیفیت و ضخامت آبکاری فلزات بیشتر و بهتر باشد، زیبایی ظاهری شیرآلات نیز بیشتر خواهد بود. همچنین دقت داشته باشید که بر روی شیر آب در زمان طراحی موج اضافی ایجاد نشده باشد. شما این موج را فقط زمانی می‌توانید ببینید که در فضا نور کافی وجود داشته باشد. رنگ اغلب شیرآلات ساختمانی موجود در بازار نیکل مات، کروم و برنز است. تمام این رنگ‌ها جزو رنگ‌های با ماندگاری زیاد محسوب می‌شوند و زیبایی ظاهری آنها چندین سال به صورت اولیه باقی خواهد ماند.

مصرف بهینۀ آب در انواع شیرآلات ساختمانی

یکی از مهم‌ترین نکات در زمان انتخاب و خریداری شیرآلات، توجه به نوع و میزان مصرف آب آنهاست. کشور ایران چندین سال است که درگیر خشکسالی است و اغلب شهرهای ایران با بحران کمبود منابع آبی مواجه هستند. به همین دلیل هم انتخاب شیرآلاتی که به صرفه جویی در مصرف آب کمک کنند بسیار مهم است. وجود پرلاتور در شیرآلات به صرفه جویی در مصرف آب تا حدود 90 درصد کمک خواهد کرد. پرلاتور با افزایش فشار آب و پاشیدن آن به صورت وسیع‌تر، فرایند شستشو را ساده و دل‌پذیر خواهد کرد. وجود کارتریج‌های کم مصرف در شیرآلات نیز حدود 25 درصد به مصرف بهینۀ آب کمک خواهد کرد.

ارتفاع انواع شیرآلات ساختمانی

شیرآلات مختلف در ارتفاع‌های مختلف و برای کاربردهای گوناگون طراحی و تولید می‌شوند. معمولاً استفاده از شیرآلاتی که ارتفاع به نسبت بلندتری داشته باشند راحت‌تر است. اما گاهی اوقات ممکن است فاصلۀ سینک ظرفشویی و کابینت‌های آشپزخانه کم باشد و شما نتوانید از شیرهایی که ارتفاع بیشتری دارند استفاده کنید.

دکمه

معمولاً به بیشتر مدل‌های شیرآلات ساختمانی می‌توان دکمه‌ای افزود تا به کمک آن جریان آب را تنظیم کرد.

اندازه

یکی دیگر از مهم‌ترین وجه تمایزات شیرهای آب، اندازۀ آنهاست که معمولاً خریداران توجه چندانی به آن نمی‌کنند. سایز شیرآلات باید متناسب با اندازه و فاصلۀ سینک‌های ظرفشویی یا دستشویی از دیوار و نوع شیر آلات انتخاب شود. در غیر این صورت ممکن است بعد از نصب متوجه شوید که شیرهای خریداری شده مناسب خانۀ شما نیست و کار کردن و استفاده از آنها بسیار دشوار و حتی غیر ممکن است.

حالت چرخشی

شیرآلاتی وجود دارند که گردنی آنها امکان چرخش 180 درجه یا حتی 360 درجه را دارد. این امکان به شما کمک می‌کند تا بتوانید به راحتی همۀ قسمت‌های سینک ظرفشویی را بشویید.

نکات فنی برای انتخاب و نصب انواع شیرآلات ساختمانی

شیرآلات به تنهایی کار نمی‌کنند. بلکه باید تناسب و هماهنگی کاملی با نوع لوله کشی ساختمان شما، سینک و وضعیت قرارگیری آن و... داشته باشند. در ادامه به چند نکتۀ فنی اشاره می‌کنیم که توجه به آنها در زمان خرید و هنگام نصب شیرآلات ضروری است.

در نظر گرفتن محل نصب

شما هرگز نباید بدون در نظر گرفتن وضعیت محلی که قرار است شیرالات در آنجا نصب شوند اقدام به خرید کنید. در زمان خرید باید حتماً طراحی محل‌هایی مثل حمام، آشپزخانه، دستشویی و... را که قرار است شیرها در آنجا نصب شوند مد نظر داشته باشید. بنابراین هیچ وقت صرفاً براساس زیبایی ظاهری شیرها، انتخاب و خرید نکنید.

هماهنگی شیرآلات با حفره‌های سینک

شیرآلاتی که شما خریداری می‌کنید، حتماً باید با حفره‌های درون سینک هماهنگ باشند. بنابراین بهتر است سینک و شیرآلات آشپزخانه را به صورت هم زمان خریداری کنید. اما ممکن است که به هر دلیلی بخواهید فقط شیرآلات آشپزخانه را تعویض کنید. در این صورت باید دقت کنید که شیرهایی که انتخاب کرده‌اید با حفره‌های سینک آشپزخانه کاملاً هماهنگ باشند.

نداشتن نشتی و چکه

شیرآلات نامرغوب بعد از گذشت زمان کمی از نصب شروع به نشتی و چکه خواهند کرد. بنابراین یکی از مهم‌ترین نکاتی که در زمان خرید باید به آن توجه کنید این است که ماندگاری شیرها چقدر است و تا چه مدتی بدون نیاز به نگهداری و تعمیر سالم خواهند ماند.

نصب آسان و بدون دردسر

داشتن قابلیت نصب آسان اهمیت زیادی برای نصاب‌ها و یا کسانی دارد که قصد دارند خودشان شیرآلات خریداری شده را نصب کنند. بسیار مهم است که ساختار شیرآلات تا حد امکان ساده باشد که بتوانید آنها را در سریع‌ترین زمان ممکن و بدون دشواری و پیچیدگی نصب و راه اندازی کنید.

سخن پایانی

در این مقاله انواع شیرآلات ساختمانی را با بررسی مزایا و معایب آنها به شما معرفی کردیم. در ادامه نیز به نکات مهم و کاربردی اشاره شد که در زمان انتخاب و خرید شیرآلات باید به آنها توجه کنید. امیدواریم که مطالعۀ این مقاله برایتان مفید و لذت بخش بوده باشد.